Các phóng viên người Mexico mang thiết bị bảo hộ cá nhân giữa đại dịch COVID-19, khi đưa tin về cuộc biểu tình của cá nhân viên hành chính tại Bệnh viện Đa khoa Balbuena, Mexico City, ngày 16 tháng Tư, 2020. (AFP/Pedro Pardo)

Tư vấn an toàn của Uỷ ban bảo vệ nhà báo, CPJ: Công tác phòng chống dịch bệnh coronavirus

Cập Nhật ngày 20 tháng Năm, 2020

Vào ngày 11 tháng 3 năm 2020, Tổ chức Y Tế Thế giới (WHO) tuyên bố sự bùng nổ dịch COVID-19 ( chủng Coronavirus mới) là đại dịch toàn cầu, pandemic.  Theo của WTO, mặc dù số ca nhiễm bệnh vẫn tiếp tục tăng trên toàn cầu, continues to rise globally, nhiều quốc gia hiện nay đang chứng kiến một sự giảm dần ổn định  về mức độ lây nhiễm,  a steady declinenhư báo cáo của The Guardian, một vài nơi đã nới lỏng dần dần  tình trạng cách ly, as reported by The Guardian.

Vào ngày 11 tháng 3 năm 2020, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tuyên bố sự bùng nổ dịch COVID-19 ( chủng Coronavirus mới) là đại dịch toàn cầu. Theo WHO số ca nhiễm vẫn tiếp tục tăng trên toàn thế giới. Trung tâm nghiên cứu Coronavirus của trường Đại Học John Hopkins John Hopkins University Coronavirus Resource Cente là một nguồn đáng tin cậy cập nhật những chuyển biến của sự dịch bệnh . 

Nhiều phóng viên trên toàn thế giới đang đóng một vai trò quan trọng trong việc truyền tải những thông tin về virus và những nỗ lực của các chính phủ chiến đấu với bệnh dịch, mặc dù chính quyền nhiều nước cố gắng ngăn chặn sự truy cập thông tin và báo cáo từ nguồn độc lập , như tài liệu của CPJ,documented by CPJ.  Theo những cuộc phỏng vấn của CPJ với phóng viên,  CPJ’s interviews with journalists, nhiều nhân viên báo chí đang thường xuyên phải đối mặt với những áp lực lớn và căng thẳng do nguy cơ phải tiếp xúc với việc truyền nhiễm trong quá trình di chuyển, khi phỏng vấn hay phải tới những địa điểm trong khi hành nghề. Như đã nhấn mạnh trong báo cáo gần đây của CPJ, in recent reporting by CPJ, các phóng viên còn phải đối diện với sự kiểm duyệt, giam giữ, quấy rối trực tiếp và cả những quấy rối qua mạng, khiến cuộc sống của họ đã bị mất đi do COVID -19.

Vì tình hình tiếp tục thay đổi và tin mới xuất hiện, khuyến cáo y tế  và tin tức dịch bệnh sẽ được ban hành từ các cơ quan có thẩm quyền. Để cập nhật những khuyến cáo và hạn chế mới nhất,  những phóng viên báo chí tác nghiệp về dịch bệnh nên theo dõi tin tức của WHO, information from the WHO và các tổ chức y tế ở địa phương của họ.

Để cập nhật những chuyển biến mới nhất của dịch bệnh, Trung tâm nghiên cứu Coronavirus của trường Đại Học John Hopkins,Johns Hopkins University Coronavirus Resource Center, là một nguồn an toàn và đáng tin cậy . 

GIỮ AN TOÀN TRÊN TRẬN TUYẾN 

Do những quy định nghiêm ngặt trong việc di chuyển trên toàn thế giới với phạm vi rộng, đa số những tác nghiệp của giới báo chí sẽ bị giới hạn ở tại nội địa trong thời gian trước mắt. Tất cả nhiệm vụ đều có khả năng cao bị thay đổi hay hủy bỏ không được báo trước, do tình hình biến chuyển nhanh chóng trên toàn thế giới.

Những ai có dự định tác nghiệp về dịch bệnh COVID -19 nên xem xét những thông tin an toàn sau:

Trước khi tác nghiệp

• Để giảm thiểu tối đa rủi ro và ở bất cứ nơi nào có thể, phỏng vấn qua điện thoại hoặc qua mạng hơn phỏng vấn trực tiếp. 

Theo Trung Tâm kiểm dịch và phòng chống dịch bệnh của Mỹ, Centers for Disease Control and Prevention  (CDC), người lớn tuổi và những cá nhân có tiểu sử bệnh lý nền bị coi là có rủi ro cao. Nếu bạn thuộc trong nhóm tình trạng trên không nên tham gia vào bất cứ công việc nào có tiếp xúc trực tiếp với công chúng. Điều đó cũng được áp dụng cho những nhân viên đang mang thai, pregnant

● Khi chọn lựa nhân viên tác nghiệp về đại dịch bệnh COVID-19, bộ phận quản lý cần chú ý đến những vụ tấn công do sự phân biệt chủng tộc với một số quốc tịch, điều này đã được nhấn mạnh bởi Tổng thư ký Liên hợp quốc và tổ chức Theo Dõi Nhân Quyền, as highlighted by the U.N. Secretary General and Human Rights Watch

● Theo Business Insider đưa tin mới đây, as reported by Business Insider, một số nước bãi bỏ biện pháp cấm cách ly đã bị áp đặt trở lại. Chính vì vậy, bạn cần trao đổi những kế hoạch, hoặc dự định với bộ phận quản lý của bạn để hỗ trợ và giúp đỡ nếu bạn bị ốm trong khi làm nhiệm vụ, nên tính đến khả năng tự cách ly hay bị ở trong khu vực cách ly với  một khoảng thời gian dài.

Tâm Lý Vững Vàng 

● Thậm chí phóng viên kinh nghiệm nhất cũng có thể bị gặp khó khăn về tâm lý trong khi đưa tin về đại dịch bệnh COVID-19 toàn cầu. Ban quản lý nên kiểm tra nhân viên báo chí của họ một cách thường xuyên để biết được họ đang phải đối phó như thế nào và đưa ra những chỉ dẫn và hỗ trợ khi cần thiết.

Các thành viên trong gia đình sẽ có thể rất lo lắng và không yên tâm nếu bạn có dự định tác nghiệp về dịch bệnh COVID -19. Bạn nên trao đổi với người thân của bạn về những gì họ lo lắng và những mối rủi ro có thể xảy ra. Nếu cần thiết, hãy sắp xếp một buổi trao đổi giữa các thành viên trong gia đình bạn với những cố vấn y tế của tổ chức của bạn.

Các phóng viên báo cáo với CPJ rằng khi đưa tin về COVID-19, thậm chí gia đình và bạn bè của họ cũng có những nghi ngại về sự nguy hiểm và thường có những biểu hiện tiêu cực. Điều đó thật sự bi quan.

Hãy chú ý đến khả năng bị tác động tâm lý khi tác nghiệp từ một địa điểm hay khu vực bị lây nhiễm bởi COVID -19, đặc biệt là tác nghiệp từ một cơ sở y tế hay khu vực cách ly. Một nguồn thông tin hữu ích về tình trạng chấn động tâm lý cho những nhân viên truyền thông là Trung Tâm Báo Chí và Chấn Thương Tâm Lý DART, the DART Center for Journalism and Trauma. Vào trang Khẩn cấp của CPJ để có những nguồn hỗ trợ an toàn, bao gồm cả biện pháp tâm lý hữu hiệu nhất cho các phóng viên đang tương tác với COVID-19.

Phòng Chống Nhiễm Bệnh và Lây Lan Cho Người Khác

Hầu hết các quốc gia đang thực hiện biện pháp giãn cách xã hội,  social/physical distance. Nếu đang tác nghiệp tại nơi có những dịch vụ cấp bách hay đến những địa điểm có rủi ro cao liệt kê dưới đây , hãy yêu cầu trước thông tin về an toàn vệ sinh của những nơi đó. Nếu có những nghi vấn, không nên đến đó.

. Bất cứ cơ sở y tế.

. Trại dưỡng lão

. Nhà một người bị bệnh hay người lớn tuổi, hoặc bất kỳ ai có vấn đề về sức khỏe hay đang mang thai.

. Nhà xác, nhà tang lễ, nơ hỏa táng hay đám tang.

. Khu vực bị cách ly. 

. Khu dân cư đông đúc trong thành phố ( ví dụ như khu ổ chuột hay khu  “đèn đỏ”)

. Trại tị nạn.

. Nhà tù hay trung tâm giam giữ có trường hợp bị COVID -19 , cases of COVID-19.

Những chỉ dẫn để phòng chống bị lây nhiễm bao gồm:

● Giữ khoảng cách ít nhất là 2 mét với mọi người. Bạn nên đặc biệt cẩn thận khi xung quanh những người có biểu hiện hay triệu chứng của bệnh hô hấp, như ho và hắt hơi, khi phỏng vấn người lớn tuổi có bệnh lý nền, hay gần gũi với những cá nhân có triệu chứng, những nhân viên y tế chữa trị cho các bệnh nhân COVID-19, hay những công nhân tại các khu vực có nguy cơ rủi ro cao. 

● Không bắt tay, ôm hay hơn ai

● Cố gắng đứng chéo góc với người được phỏng vấn tốt hơn là đối mặt, luôn giữ khoảng cách 2 hoặc hơn 2 mét. 

● Rửa tay thường xuyên, đúng cách và kỹ càng trong khoảng thời gian ít nhất 20 giây bằng nước nóng với xà phòng rửa tay. Đảm bảo đôi tay được làm khô đúng cách. Một hướng dẫn hữu hiệu trong việc rửa và làm khô tay đúng cách có thể thấy trong website của tổ chức WHO. can be found on the WHO website 

Nếu không có nước nóng và xà phòng rửa tay, hãy dùng nước rửa tay kháng khuẩn khô hay giấy lau tay kháng khuẩn, nhưng luôn luôn rửa tay lại bằng nước nóng và xà phòng rửa tay càng sớm càng tốt. ( Trung Tâm kiểm dịch và phòng chống dịch bệnh của Mỹ, The CDC recommends ,khuyến nghị, sử dụng nước rửa tay có cồn với 60% ethanol hay 70% isopropanol.)  Không thay thế việc rửa tay thường xuyên bằng nước rửa tay kháng khuẩn khô 

Luôn che miệng và mũi mỗi khi ho hay hắt hơi. Nếu bạn ho hay hắt hơi vào giấy ăn, hãy vứt bỏ ngay lập tức một cách an toàn và hợp lý , và nhớ rửa tay cẩn thận ngay sau đó.

Không nên sờ lên mặt, miệng, mũi, tai … như đài the BBC đã nhắn nhủ.

Tránh ăn/ uống bằng những vật dụng như dao, thìa, chén, bát có thể đã bị tiếp  xúc với người khác.

Tháo bỏ đồng hồ, nữ trang trước khi tác nghiệp, xin ghi nhớ rằng COVID -19 có thể sống trên nhiều bề mặt khác nhau trong một khoảng thời gian dài. 

Nếu bạn đeo kính, hãy cẩn thận lau chùi thường xuyên bằng nước nóng và xà bông. 

● Tránh mang kính áp tròng trong khi tác nghiệp, nếu có thể, do khi chạm vào mắt , touching your eyes,  và làm tăng khả năng nhiễm bệnh. 

Nên chú ý với quần áo bạn sẽ mặc, bởi một số loại vải có thể làm sạch dễ dàng hơn các loại vải khác. Tất cả các loại vải đều có thể giặt sạch ở nhiệt độ cao với xà phòng sau khi tác nghiệp. 

●Nếu có thể, cố gắng tránh sử dụng tiền mặt trong khi tác nghiệp, và bạn cần lau chùi thẻ tín dụng hay thẻ rút tiền, ví hay túi xách tay thường xuyên. Tránh cho tay vào túi quần áo càng ít cánh tốt.

● Luôn cố gắng phỏng vấn trong không gian mở ngoài trời. Nếu bạn cần phỏng vấn bên trong, hãy chọn một khu vực có nhiều không khí lưu thông( ví dụ như có cửa sổ mở) và tránh những không gian hay phòng ốc chật hẹp.

Nên để ý đến phương tiện giao thông đi lại khi tác nghiệp. Tránh di chuyển trên các phương tiện công cộng vào giờ cao điểm và nên dùng nước rửa tay có cồn khi lên xuống . Nếu tự di chuyển bằng xe riêng của mình, bạn nên nhớ rằng một hành khách bị nhiễm bệnh có thể truyền nhiễm virus cho người khác trong xe. 

● Nếu phải di chuyển bằng một phương tiện giao thông của cá nhân hay công ty, nên để ý rằng một người bị nhiễm bệnh có thể lây nhiễm virus cho những người còn lại trong xe, như trường hợp mới xảy ra ở Ấn độ đã được BBC đưa tin cụ thể, as recently highlighted by the BBC in India. Hãy mở cửa xe trong kho di chuyển để không khí lưu thông, và luôn lưu ý mang khẩu trang trong khi ngồi trong xe.

Hãy nghỉ ngơi và dưỡng sức, bởi khi mệt mỏi chúng ta thường dễ dàng bị mắc sai lầm trong chế độ giữ vệ sinh của mình. Một yếu tố nữa là chúng ta có thể còn một quãng đường dài để đi trước và sau công việc.

● Luôn đảm bảo rằng tay của bạn được rửa kĩ càng với nước nóng và nước rửa tay trước, trong và sau khi rời khu vực nhiễm bệnh.

Nếu bạn có triệu chứng nhiễm bệnh, đặc biệt là sốt hay thở gấp, đó là lúc bạn cần được điều trị y tế . Hiện nay, hầu hết các cơ quan y tế của nhiều quốc gia khuyến khích những người bị nhiễm bệnh nên tự cách ly tránh lây nhiễm cho người khác. Nếu bạn ở trong một khu vực bị nhiễm nặng, bạn sẽ có khả năng  tiếp xúc với nhiều bệnh nhân nhiễm COVID -19 ở đó, điều đó còn nguy hại hơn cho bản thân bạn.

Chỉ nên dùng thịt và trứng đã được nấu chín.

An Toàn Cho Các Thiết Bị

Khả năng lây Lan COVID-19 qua các thiết bị là có thật. Nguyên tắc lau chùi vệ sinh và tẩy trùng nên được phân bổ nghiêm ngặt bất cứ lúc nào.

Sử dụng các loại mi-crô có cần định hướng với một khoảng cách an toàn thay cho các loại micro kẹp.

● Những chiếc vỏ bọc microphone cần được khử trùng và rửa với nước rửa khử trùng ở nhiệt độ cao sau mỗi lần được sử dụng. Nghiên cứu những bản hướng dẫn sử dụng hay huấn luyện cho việc tháo bỏ vỏ bọc một cách an toàn để tránh bất kỳ khả năng lây nhiễm chéo. Nên tránh loại vỏ bọc “ có lông xù”, chúng chỉ làm cho việc lau chùi phức tạp hơn thôi.

● Sử dụng những tai nghe rẻ và dễ dàng bỏ đi, đặc biệt khi dùng một lần cho khách mời. Nên lau chùi và khử trùng tai nghe trước và sau khi sử dụng.

● Dùng các ống kính tầm nhìn xa để giúp giữ khoảng cách an toàn. 

● Bất cứ khi nào có thể hãy dùng thiết bị di động hơn là thiết bị có dây dẫn. 

● Nên lưu ý việc giữ các thiết bị như thế nào trong khi tác nghiệp. Không nên để bất cứ thứ gì xung quanh và bỏ lại vào vỏ bọc rồi đóng lại ( ví dụ như những vỏ bọc cạnh cứng, nó lau chùi và giữ sạch dễ dàng hơn)

● Tốt hơn, hãy dùng túi hoặc giấy nhựa bọc bảo vệ xung quanh các thiết bị trong khi sử dụng. Điều này sẽ giảm thiểu bề mặt có khả năng bị lây nhiễm, và sẽ dễ dàng cho việc lau chùi hay khử trùng.

●  Hãy mang theo những pin dự phòng đầy đủ với bạn và tránh phải sạc pin tại nơi tác nghiệp, bởi vì như vậy sẽ có thêm một vật dụng càng dễ lây nhiễm.

Luôn khử trùng tất cả các thiết bị, bao gồm điện thoại di động, tai nghe, máy tính xách tay, camera, đĩa cứng, thẻ phóng viên, dây dẫn, phích cắm, tai nghe, máy tính xách tay, đĩa cứng, máy ảnh, thẻ phóng viên và dây buộc, với giấy khử trùng nhanh như Meliseptol, trước khi khử trùng kỹ càng.

Trước khi cho vào túi bọc, các thiết bị cần được khử trùng lại một lần nữa, hãy đảm bảo rằng những nhân viên chịu trách nhiệm về thiết bị thật sự có ý thức và được huấn luyện đầy đủ về việc lau chùi an toàn cho các thiết bị . Đảm bảo rằng không một thiết bị nào bị bỏ sót hay vứt quăng quật đâu đó mà không được giao lại cho người có trách nhiệm lau chùi thiết bị.

Nếu bạn dùng xe cá nhân để tác nghiệp, hãy đảm bảo rằng nội thất của phương tiện di chuyển trong khi tác nghiệp của bạn cũng phải được khử trùng đúng cách bởi một đội ngũ đã được đào tạo nghiêm túc, sau mỗi lần hoàn thành nhiệm vụ. Đặc biệt chú ý đến các tay nắm cửa, tay lái, gương chiếu, ghế tựa đầu, dây an toàn, bảng điều khiển, cuộn cửa sổ và tất cả các nút bấm trong xe.. 

Làm Sạch Các Thiết Bị Điện

Những điểm dưới đây sẽ đưa ra một số hướng dẫn cho việc làm sạch các thiết bị điện. Luôn chắc chắn rằng bạn đã đọc những hướng dẫn của những nhà chế tạo trước khi muốn làm sạch các thiết bị điện .  

● Luôn rút/ tháo bỏ tất cả các nguồn điện, các thiết bị và dây dẫn.

● Tránh xa các loại  chất lỏng khỏi các thiết bị của bạn, và không nên sử dụng các bình xịt, chứa chất mài mòn hay chất tẩy trắng … chúng sẽ hầu như làm hỏng hết các thiết bị của bạn.

● Không nên dùng các chất xịt hay vật gì lên trên thiết bị của bạn.

● Chỉ được dùng các loại vải mềm, không thô ráp, mài mòn.

● Chỉ dùng khăn ẩm, Không được ướt, bạn có thể dùng ít xà bông lên chiếc khăn và chỉ được lau chùi bằng tay.

●Lau chùi toàn bộ thiết bị vài lần

●Không được để cho các bộ phận mở của thiết bị, (như những ổ sạc điện, những lỗ cắm tai nghe hay bàn phím…)

● Rồi lau khô thiết bị bằng một chiếc khăn khô sạch và mềm

● Một số nhà sản xuất nhất đề xuất nên dùng  các loại khăn lau  có 70% cồn isopropyl cho bề mặt cứng và không xốp.

● Để chống lây nhiễm cho các thiết bị của mình bạn hãy luôn kiểm tra với các nhà chế tạo trước , vì một số chất lây nhiễm có thể làm hỏng các thiết bị của bạn. 

Tham khảo thêm những chỉ dẫn cụ thể tại bài viết kèm tại đây : via this article.

Thiết Bị Bảo Hộ Y tế  Cá Nhân (PPE)

● Việc mang và cởi bỏ bất kỳ thiết bị bảo hộ y tế an toàn cá nhân ( PPE)( găng tay y tế, khẩu trang, tạp dề bảo vệ/ quần áo bảo hộ, và túi bọc giầy bảo hộ) yêu cầu phải được theo dõi chặt chẽ và tuân thủ theo quy định an toàn. Xin hãy nhấn vào chỉ dẫn sau cho những chỉ dẫn chứng của  the CDC

● Những rủi ro của việc lây nhiễm chồng chéo là rất cao, do đó bạn không nên coi thường những quy định trên. Nếu có nên để tâm suy nghĩ hay tìm kiếm những hướng dẫn và cách huấn luyện của các chuyên gia trước khi tác nghiệp 

● Xin hãy chú ý rằng ở nhiều quốc gia thiết bị bảo hộ y tế cá nhân dùng trong phẫu thuật vẫn còn thiếu thốn và các nguồn cung cấp rất hạn hẹp, do đó sử dụng các thiết bị này có thể làm cho sự khan  hiếm đó khó khăn hơn.

● Đảm bảo rằng các thiết bị bảo hộ y tế dùng vừa vặn với bạn. Nếu các thiết bị không vừa vặn với bạn, chúng sẽ rất dễ bị rách hay khó vận động hoặc dễ vướng mắc vào các vật dụng như tay nắm cửa.

● Luôn dùng các thiết bị bảo hộ y tế với các thương hiệu uy tín, chú ý đến những chỉ định an toàn tối thiểu. Để ý các thiết bị bị lỗi, như đã được by Al Jazeera nhắc nhở, hay hàng giả như đã được by Interpol phản ánh. Một số thương hiệu hàng đầu và có uy tín được giới thiệu tại đây, be seen here

● Khi tác nghiệp hay thăm một khu vực bị nhiễm bệnh như cơ sở điều trị y tế bạn nên sử dụng găng tay bảo hộ. Nhớ rằng găng tay cao su dày sẽ có độ bảo vệ cao hơn găng tay cao su loại mỏng. Nếu cần thiết nên đeo hai lớp cho tăng độ an toàn.

● Nếu phải tác nghiệp tại một điểm có rủi ro cao như khu vực điều trị y tế, nên bổ sung thêm thiết bị bảo hộ y tế cá nhân với quần áo bảo hộ và khẩu trang kín mặt là một yêu cầu rất cần thiết.

● Nếu mang bộ bảo hộ áo liền quần, đảm bảo rằng bạn sử dụng phòng vệ sinh để mặc trước.

● Tuỳ theo công việc, bạn có thể cần mang  túi bọc giày sử dụng một lần hoặc giày bảo hộ chống thấm nước, hai loại này có thể lau chùi hoặc xả nước ngay sau khi bạn ra khỏi khu dịch bệnh. Nếu dùng giày bảo hộ chống thấm nước, chúng sẽ được bố trí hợp lý trước bạn ra về. 

● Việc mang hay cởi bỏ tất cả các thiết bị bảo hộ y tế cá nhân đều được giám sát bởi một nhân viên đã được huấn luyện, bởi vì đây có thể là thời điểm dễ gây lây nhiễm cao. Video hướng dẫn cách mặc donning và cởi bỏ  doffing của CDC có thể rất hữu dụng, dù không thay thế được bằng việc được đào tạo hay giám sát.

● Không bao giờ sử dụng lại găng tay hay bộ đồ bảo hộ, tạp dề, túi bọc giày. Mọi  thiết bị được tái sử dụng cần khử trùng và vệ sinh đúng cách. Đảm bảo tất cả các thiết bị bảo hộ y tế cá nhân đó được xử lý đúng quy định TRƯỚC KHI rời khu vực bị nhiễm bệnh.

Những Chiếc Khẩu Trang

Mặc dù đã có nhiều quốc gia yêu cầu và khuyên nhủ rằng che mặt và mang khẩu trang nơi công cộng, theo tin của reported by Al-Jazeera, đến nay dù chưa  có sự đồng thuận về việc người dân, có hay không có biểu hiện nhiễm bệnh COVID-19 , thì vẫn nên mang khẩu trang. Theo CDC , người dân nên mang khăn che mặt – không có khẩu trang y tế vì nguồn cung cấp hạn hẹp – để che mặt và miệng nơi quy định của cộng đồng. Tuy nhiên , WHO cho biết không cần thiết phải che mặt, trừ khi bạn bị bắt buộc phải theo quy định của chính quyền sở tại; khi bạn ở trong khu vực có rủi ro nhiễm bệnh cao như bệnh viện, hay khi bạn đang chăm sóc một người có biểu hiện bị nhiễm COVID-19.

Trừ khi bạn sử dụng đúng cách, có những quan ngại rằng khẩu trang có thể trở thành một nguồn gây nhiễm. Một nghiên cứu gần đây recent study của Lancet cho thấy virus gây bệnh vẫn hiển diện trên khẩu trang đến 7 ngày sau khi bị phát hiện nhiễm. Theo nghiên cứu này, mang đi mang lại một chiếc khẩu trang, hay chạm lên mặt khi đeo nó, có thể là cách đầy rủi ro nhiễm bệnh cao.

Nếu bạn mang một chiếc khẩu trang bạn nên làm theo những lời khuyên sau: 

● Nếu cần thiết, một chiếc khẩu trang N95 ( hay FFP2/FFP3) được khuyến khích sử dụng hơn một chiếc khẩu trang “ phẫu thuật ” tiêu chuẩn nào khác.

● Hãy bảo đảm rằng chiếc khẩu trang vừa vặn với sống mũi và cằm, hạn chế tối thiểu kẽ hở. Bảo đảm rằng lông mặt/ râu được cạo thường xuyên.

●Tuyệt đối tuân thủ đeo khẩu trang là cần thiết. Tránh chạm vào mặt trước của khẩu trang, chỉ được tháo bỏ bằng hai dây đeo, và tránh chỉnh sửa khẩu trang trừ khi thật sự cần thiết. Phải rửa tay khi chúng chạm vào khẩu trang. 

● Dùng lại khẩu trang là rất nguy hại. Luôn cho khẩu trang đã dùng rồi vào một cái túi và buộc lại trước khi vứt bỏ.

Luôn rửa tay với nước rửa tay và nước nóng, hoặc nước rửa tay kháng khuẩn ( tối thiểu từ 60% ethanol hoặc 70% isopropanol) sau khi tháo khẩu trang. 

● Thay một chiếc khẩu trang mới, sạch và khô ráo ngay khi nó đã  bị bẩn hoặc ẩm ướt.

● Xin ghi nhớ rằng việc sử dụng khẩu trang chỉ là một phần trong những cách bảo vệ bản thân, nó luôn phải đi kèm với việc rửa tay thường xuyên với xà phòng rửa tay và nước nóng, tránh sờ tay lên các bộ phận trên mặt, bao gồm cả mắt, mũi, miệng và tai.

● Bạn cũng nên để ý rằng nguồn cung khẩu trang có hạn và giá có thể tăng đột biến tùy theo địa điểm.

Dùng Các Thiết Bị Công Nghệ Thông Tin An Toàn

● Nên nhớ rằng người phóng viên có thể đối mặt với sự tăng mức độ thù địch trên mạng đối với những thông tin về dịch bệnh COVID -19. Hãy nghiên cứu hướng dẫn  best practice của CPJ để bảo vệ mình trước những tấn công này.

● Ngày càng có nhiều chính phủ và các công ty công nghệ thông tin gia tăng sử dụng hệ thống giám sát như một cách để theo dõi sự lây lan của COVID-19. Theo Citizen Lab, nhóm NSO Group, NSO Group đã tạo ra Pegasus, một phần mềm gián điệp, đã được dùng để nhắm vào các phóng viên target journalists, . Các tổ chức Tự do dân chủ đang quan ngại về việc các công nghệ giám sát này sẽ được sử dụng như thế nào để theo dõi con người sau khi sự khủng hoảng sức khỏe này qua đi. Tổ chức Minh bạch  Quốc tế cũng đang theo sát sự phát triển mang tính  toàn cầu này trên website của họ.

● Hãy cẩn trọng và suy nghĩ trước khi bạn nhấn chuột hay tải những tài liệu có những thông tin về COVID -19. Theo Electronic Frontier Foundation, những kẻ gian đang cân nhắc về tình trạng khủng hoảng y tế và hoảng loạn hiện tại để nhắm vào những cá nhân và tổ chức với những chiêu trò lừa đảo tinh vi có thể dẫn tới việc thiết bị của bạn sẽ bị cài đặt những phần mềm độc hại. 

● Hãy thật cẩn trọng khi nhấn vào những tiêu đề kết nối liên quan đến COVID-19 trên mạng xã hội hay những ứng dụng tin nhắn, những kết nối đó có thể trực tiếp dẫn bạn đến những phần mềm độc hại ảnh hưởng đến thiết bị của bạn. 

● Hãy cẩn thận với những ứng dụng nguy hiểm đang nhắm vào những cá nhân để tống tiền, ví dụ như COVID-19 Tracker

●  Có những biểu đồ chỉ dẫn thông tin cập nhật về COVID-19 từ những nguồn tin cậy, như WHO, đã được báo là có phần mềm độc hại có thể ăn cắp mã cá nhân của bạn passwords.

● Hãy cẩn thận với những thông tin sai lệch mượn danh từ các nguồn do nhà nước bảo trợ cũng như những thông tin sai lệch chung, The Guardian đã báo cáo, điều mà WHO  cũng đã  cảnh báo warned và ngay đến BBC cũng đã nhấn mạnh BBC has highlighted. . Trên trang web của WHO có hướng dẫn cách kiểm chứng thông tin myth buster guide.

● Bạn cũng nên để ý tới những thông tin về COVID-19 được chia sẻ qua những ứng dụng tin nhắn messaging apps, đó cũng có thể là những tin giả hoặc lừa đảo.

● Cẩn thận với nội dung COVID -19 trên Facebook hiện nay đang được kiểm duyệt bởi trí tuệ nhân tạo ( AI) thay vì sự kiểm duyệt của con người. Điều đó đã dẫn tới việc có những nội dung xác thực về bệnh dịch bị gỡ bỏ một cách nhầm  lẫn,  error

● Đọc những hội thảo trực tuyến và những vấn đề riêng tư privacy issues bạn dễ bị thấy những dịch vụ đó đang làm gì với những dữ liệu của bạn, chúng truy cập gì, và chúng an toàn thế nào. Số người làm việc tại nhà ngày càng tăng, và có nhiều dịch vụ đã bị tấn công bởi những hackers 

● . Cũng cần chú ý đến những rủi ro khi tác nghiệp tại hay từ các quốc gia có chế độ độc tài, nơi sẽ có sự giám sát chặt chẽ đối với truyền thông về dịch bệnh COVID-19. Theo như Tổ chức bảo vệ phóng viên (CPJ)nhấn mạnh highlighted by CPJ , một số chính phủ có thể che dấu  conceal sự lan rộng của dịch bệnh hay kiểm duyệt censor các đơn vị truyền thông.

Tội phạm và An Toàn Cho Bản Thân Khi Tác Nghiệp

Các phóng viên và nhân viên báo chí nên cẩn trọng với tần suất ngày càng tăng của tình trạng chống báo chí và thù địch hướng về họ. Gần đây, họ còn bị tấn công bởi những lời lẽ xúc phạm và cuộc tấn công trực tiếp trong khi tác nghiệp, có thể thấy ở Mỹ và Đức, the U.S. and Germany.

Có thể thấy rằng tình trạng kinh tế toàn cầu tiếp tục xấu đi, continues to worsen, có nhiều người bị mất việc hơn và số người có khả năng rơi vào sự đói nghèo lên tới hàng nửa tỷ người , falling into poverty, theo Oxfam, khả năng gia tăng hoạt động tội phạm là có thật an increase in criminal activity

● Nếu bạn có thể phải công tác nước ngoài (see below), nên nghiên cứu những thông tin mới nhất về tình hình an ninh  tại nơi bạn đến. Sự bất mãn và tình trạng bất ổn liên quan tới việc cách ly ngày càng tăng do COVID -19, các hiện tượng bạo động và các cuộc biểu tình cũng tăng vọt, một số bị gây thương tích tại nhiều quốc gia bao gồm U.S., Brazil, Guinea, Uganda, Nigeria, Tunisia, Chile, Italy, Somalia, Ghana, Russia, France, and Niger.

● Nhiều khu vực thành thị trở nên yên ắng hơn bình thường và những lực lượng cảnh sát cũng được huy động mang tính lâu dài. Rủi ro dễ xảy ra khi tội phạm có thể lợi dụng hoàn cảnh này để gây rối. Một số phóng viên tác nghiệp đã bị quấy rối bởi những lời nói xúc phạm, hay trở thành đối tượng công kích và tấn công tội phạm , as well as assaulted, do vậy bạn không nên coi thường sự an toàn  lúc này. 

● Nên thật cẩn trọng nếu tác nghiệp tại những vùng ngoại ô. Nhiều người trở lên nghi ngờ , hoặc tức giận với “ những người ngoài” vì sợ hãi rằng bạn có thể là kẻ mang theo COVID-19. 

● Hãy chú ý đến khả năng bị phản ứng nặng tay từ phía cảnh sát do liên quan tới việc kiểm soát cách ly COVID -19, như tấn công, physical assault và sử dụng súng đạn, hơi cay và đạn cao su live ammunition, tear gas, and rubber bullets

● Nếu tác nghiệp tại một nhà tù hay trại giam , các phóng viên nên cẩn trọng với những nguy hiểm xảy ra do bạo động hay biểu tình phản đối của tù nhân với dịch COVID -19, mới xảy ra tại Sierra Leone, Italy, Nigeria, Colombia, and India

● Xin hãy chú tâm tới một khả năng tăng nhanh mức độ tội phạm, một số nước như Iraq, the U.S., Ireland, Indonesia, Ethiopia, Palestine, Somaliland, and Iran , đã bắt đầu thả một số lượng tù nhân để làm giảm số lượng lây nhiễm COVID -19. 

● Bên cạnh đó, nguồn cung bắt đầu giảm xuống càng làm gia tăng khả năng trộm cắp và cướp bóc, looting and robbery

● Theo CPJ, highlighted by CPJphóng viên tại những quốc gia có chế độ độc tài nên chú ý đến mối đe dọa bị giam hay bắt giữ khi đưa tin về dịch bệnh COVID-19.

Những Chuyến Công Tác Quốc Tế

Do sự những hạn chế toàn cầu về việc di chuyển, đi lại trên thế giới gần đây thật sự khó khăn và ngày càng hiếm hoi. Nếu bạn có thể thực hiện một chuyến công tác nước ngoài bạn cần lưu ý những nội dung sau:

● Chú ý đến những tình huống cách ly và giới nghiêm có thể thấy ở mỗi vùng miền khác nhau trên một lãnh thổ- như đã thấy ở Anh, Mỹ, Thổ Nhĩ Kỳ,  the U.K., Turkey and the U.S. – mọi thứ thay đổi đều rất hạn chế hoặc không chút thông báo trước.

● Xác định tất cả các cơ sở điều trị y tế trong khu bạn sẽ hoạt động. Chú ý đến những nhân viên y tế có thể biểu tình hay đình công không báo trước, như đã thấy ở Brazil, India, and Papua New Guinea

● Chú ý đến đến các thiết bị bảo hộ y tế cá nhân có thể bị hạn hẹp hoặc hoàn toàn thiếu thốn.

● Bạn cần đảm bảo có tất cả các tiêm phòng và điều trị dự phòng cần thiết được cập nhật tại địa điểm bạn sẽ đến. Chú ý đến việc tiêm phòng bệnh cúm để phòng tránh việc nhầm lẫn với các triệu chứng mà bạn có thể phát sinh.

● Hãy kiểm tra các điều khoản bảo hiểm du lịch. Hầu hết các chính phủ đã ban hành nhiều khuyến cáo về việc di chuyển và cảnh báo đối với khách du lịch quốc tế. 

● Thường xuyên kiểm tra thông báo của bất cứ sự kiện nào mà bạn dự định tham gia, ghi nhớ rằng nhiều nước đã cấm tụ tập nơi công cộng hay tụ họp trên một số lượng người nhất định. 

● Kiểm tra những quy định hiện tại và sắp tới  về việc cấm đi lại với nơi bạn định đến, nó có thể thay đổi bất cứ lúc nào.

● Bạn hãy đảm bảo đã có sẵn kế hoạch dự phòng, có tính đến khả năng những trung tâm thành thị, những khu vực hay quốc gia nhất định có thể bị đóng cửa  hoặc bị cách ly với ít hoặc không có thông báo. 

● Một số tổ chức và công ty đã tăng cường di dời nhân sự của họ trên toàn thế giới.

●Nhiều biên giới trên đất liền đã đóng cửa trên toàn thế giới. Trong tương lai, đóng cửa biên giới thêm nữa là rất có khả năng, yếu tố này nên được tính đến trong kế hoạch dự phòng của bạn.

● Đừng đi lại nếu bạn bị ốm. Hầu hết các sân bay quốc tế và sân bay khu vực hay cũng như các điểm nút giao thông đã thực hiện chặt chẽ kiểm tra sức khỏe. Du khách hầu như phải đối mặt với việc kiểm tra và buộc phải cách ly hoặc tự cách ly tại điểm đến.

● Những lựa chọn  để di chuyển trên toàn cầu đã giảm xuống nhanh chóng do các hãng hàng không hủy các chuyến bay đi và đến nhiều điểm. 

● Bạn nên mua vé máy bay có thể hoàn trả phí đầy đủ. Theo một số bản tin, news reports , COVID-19 đang gây khó khăn về vấn đề tài chính đối với nhiều hãng hàng không hiện nay. 

● Để ý đến những gì cần thiết mang theo với bạn. Mặc dù những trường hợp mua sắm hoảng loạn đã giảm panic buying, việc thiếu hụt khẩu trang, nước rửa tay khô có cồn, xà phòng, đồ hộp và giấy toilet vẫn có thể xảy ra trong tương lai nên cần được quan tâm chú ý. Bạn cần để tâm tới những hành động đình công hoặc việc thiếu nhân công do ảnh hưởng của dịch bệnh  COVID -19 có thể làm trầm trọng hơn hoàn cảnh của nơi bạn đến. 

● Xin ghi  nhớ rằng có những quốc gia bị hạn chế về nguồn cung cấp nước, ví dụ như such as Jordan , có thể bắt đầu thấy được sự thiếu thốn và nhu cầu sẽ tăng khi tình trạng cách ly còn kéo dài và nhiệt độ mùa hè ngày càng cao lên . 

●  Kiểm tra quy định mới nhất cho visa tại điểm đến của bạn, hãy để ý nhiều nước đã dừng cấp visa và đình chỉ hiệu lực visa đã cấp. 

●  Kiểm tra nếu quốc gia bạn đến đòi hỏi giấy khám sức khỏe có xác nhận rằng bạn không bị nhiễm COVID-19. Một số ví dụ có thể xem tại kết nối tại đây .here

● Duy trì một hành trình linh hoạt và nên ra sân bay sớm hơn dự định khi di chuyển có tính đến thời gian dành cho việc kiểm tra sức khỏe health screening measures và đo nhiệt độ cơ thể. Điều này cũng áp dụng tương tự đối với ga tàu, bến cảng và bến xe buýt đường dài.

● Cập nhật những thay đổi của các điểm đến, chú ý rằng một số quốc gia sẽ chỉ cho phép khách nước ngoài nhập cảnh tại một số sân bay hay nhà ga nhất định.

● Tiếp tục theo dõi những nguồn tin của địa phương về những quy định lưu thông trong trung tâm thành phố của quốc gia bạn sẽ đến.

Sau Khi Tác Nghiệp 

● Luôn chú ý đến tình trạng sức khoẻ của bạn xem có những biểu hiện bị nhiễm bệnh không.

● Nếu bạn trở về từ một nơi bị nhiễm bệnh nặng, bạn cần phải tự cách ly như một vấn đề tất nhiên. Xin hãy theo dõi những lời chỉ dẫn thích hợp của chính phủ. 

● Theo dõi những thông tin mới nhất về COVID-19, cũng như các thủ tục  kiểm dịch và cách ly được thực hiện tại nơi bạn đến và nơi bạn khởi hành

● Tuỳ theo mức độ bị nhiễm bệnh ở mỗi quốc gia bạn ở, bạn nên ghi lại tên, số liên lạc của những cá nhân mà bạn tiếp xúc gần gũi trong suốt 14 ngày sau khi trở về. Điều đó có thể sẽ giúp việc truy tìm những cá  nhân bạn đã tiếp xúc nếu bạn bắt đầu có những triệu chứng nhiễm bệnh 

– – Nếu có những biểu hiện phát bệnh

  • Nếu bạn thấy có biểu hiện nhiễm COVID-19 symptoms of COVID-19, , dù còn nhẹ, thông  báo cho bộ phận quản lý và bàn với họ sắp xếp phương tiện giao thông thích hợp từ sân bay hoặc từ các điểm lưu thông khác về nhà. Không nên tuỳ tiện lấy taxi về.
  • Theo chỉ dẫn của Tổ chức Y tế thế giới WHO, Trung tâm kiểm dịch và phòng tránh bệnh dịch của Mỹ, hoặc cơ sở y tế địa phương để bảo vệ bạn và cộng đồng.WHO, the CDC,
  • Đừng ra khỏi nhà ít nhất 7 ngày từ khi biểu hiện nhiễm bệnh của bạn bắt đầu. Làm vậy sẽ giúp bảo vệ người khác trong cộng đồng của bạn trong khi bạn bị nhiễm dịch.
  • Lên kế hoạch và thông báo với người khác để được giúp đỡ. Hỏi bạn bè, đồng nghiệp và gia đình giúp cung cấp cho bạn những gì cần thiết. Những đồ hỗ trợ cho bạn cần đặt trước cửa nhà cho bạn.
  • Giữ khoảng cách ít nhất 2 mét với người khác trong nhà bạn bất cứ lúc nào có thể. 
  • Nên ngủ riêng.
  • Nếu phải chung nhà với người khác, nên cách ly hoặc cô lập trong vòng 14 ngày cho tất cả mọi người. Hướng dẫn về vấn đề này có thể tìm ở đây here. Đặc biệt chú ý cẩn thận khi dùng phòng tắm, nhà vệ sinh và phòng bếp để tránh bị nhiễm chéo.
  • Rửa tay thường xuyên và đúng cách trong vòng 20 giây với nước rửa tay và nước nóng.
  • Tránh tiếp xúc với những người dễ bị nhiễm dịch càng lâu càng tốt, như người lớn tuổi, những người có bệnh lý nền.
  • Bạn không cần gọi điện cho cơ sở y tế có thẩm quyền nơi  bạn sống để cách ly, trừ khi những biểu hiện nhiễm bệnh của bạn có phần xấu đi từ khi bạn tự cô lập.

 Safety Kit của CPJ trực tuyến trên mạng cung cấp cho các phóng viên và phát thông viên những thông tin cần thiết về  nguồn lực và công cụ để bảo vệ an toàn cơ thể, công nghệ kỹ thuật số digital và tâm lý của bạn bao gồm cả những trường hợp bất ổn  dân sự civil unrest và các cuộc bầu cử elections .